NewFIFAow ҳаракати ташаббускорлари - Жэми Фюллер ва Бонита Мерсиадес France Football нашрига берган интервьюларида ФИФАдаги ўзгаришларга ошкора муносабат билдиришди. Жэми Фюллер - Skins спорт экипировкалари фирмаси президенти. У 2013 йили велесипедчилар халқаро иттифоқидаги ислоҳотларда катта роль ўйнаган. Бонита Мерсиадес - Австралиянинг ЖЧ-2018 ёки ЖЧ-2022 мезбонлигини ютишга ҳаракат қилган «заявка» қўмитаси аъзоси. У овоз бериш жараёни хусусида олиб борилган тергов ишларида Мишель Гарсия учун асосий маълумот берувчи бўлганди.
- Ҳозирда Фран-суа Каррар (МОҚнинг собиқ бош директори, ФИФАдаги ислоҳотлар бўйича ишчи гуруҳининг раиси) ва Доменико Скала (ФИФАнинг Аудит ва қоидаларга амал қилиш бўйича қўмитаси раҳбари) томонидан ишлаб чиқарилаётган ислоҳотлар дарҳақиқат, ниманидир ўзгартирармикин?
Фюллер: - Албатта, йўқ. Бу шунчаки, болаларча чираниш, холос. Бошқача айтсак, ФИФА можаролар ҳовурини босиш учун ортиқча уринмоқда. Каррар ва Скала Олимпия қўмитаси ва ФИФА тизимидаги одамлар саналишади. Иккисига ҳам ишонч йўқ. Каррар ФИФАни мустақил экспертлардан ҳимоя қилишни хоҳлаяпти. Скала эса ҳозирги пала-партишликдан фойдаланиб, «ватан қутқарувчиси» номини олмоқчи. Ҳаммаси сохта ҳаракатлар...
Мерсиадес: - Ташкилот шундай таназзулга учраган пайт қандайдир «бегона», яъни мавжуд тизимда ишлаб кўрмаган янги шахснинг аралашуви лозим. Шоядки, у ФИФА ва бутун жаҳон футболи тизимини қайтадан шакллантирсин.
- Сизларда ислоҳотлар учун муқобил ғоя борми?
Мерсиадес: - Биз ишга жиддий одамларни жалб этганмиз. Мисол учун, БМТнинг собиқ бош котиби Кофи Аннанни. Шунингдек, лойиҳамизни Юнеско Ижроий қўмитаси раиси Муҳаммад Самиҳ Амр, БМТнинг тараққиёт дастури раҳбари Хелен Кларк, Иқтисодий ҳамкорлик ва тараққиёт ташкилоти вице-президенти Мари Кивиниеми, 2012 йили АҚШ президентлиги учун сайловларга республикачилар томонидан номзоди илгари сурилган Митт Ромни каби машҳур шахслар қўллаб-қувватлашади. Бутунжаҳон антидопинг агентлиги собиқ президенти Дик Паунд ҳам ажойиб мутахассис. Ҳарқалай, спорт оламини яхши билади. Айнан у ФИФАда ислоҳот ўтказиш бўйича тузилажак мустақил қўмитага раҳбарлик қилиши мумкин.
Фюллер: - Ҳар қандай ислоҳотни мустақил мутахассислар назорат қилишлари лозим. Акс ҳолда, ҳаммаси ўз ҳолича қолади, барибир. Яъни коррупция тизимининг негизи бузилмайди.
- Хўш, ФИФА президенти лавозимига даъвогарлик қилишаётган номзодлар орасида чинакам ислоҳотларга йўл очувчилари ҳам борми?
Фюллер: - Улардан айримлари билан гаплашиб кўрдим. Очиғини айтаман, ҳозирча номзодлар орасида муносибини кўрганим йўқ. Лекин ҳозир қайси номзод яхши ёки ёмонлигини аниқлаш учун вақтни зое сарфлашдан наф йўқ. Яхшиси, бўлажак президентни ислоҳотларни ишлаб чиқаришга йўналтириш лозим.
Мерсиадес: - Ҳозирча номзодларни етарли даражада яхши билмаймиз. Шунинг учун уларни 27 январга белгиланган NewFIFAow митингига таклиф қилдик. Марҳамат, келиб ўз дастурларини тақдим этишсин. Бироқ афсуски, ҳеч бир номдзодда аниқ режаси йўқдек кўринмоқда. Эҳтимол, ўзаро учрашувлардан сўнг уларга нисбатан фикримиз ўзгарар...
- Ўзи сайловларни кейинроқ муддатга қолдирса бўлмайдими?
Мерсиадес: - Дарҳақиқат, бу борада шошма-шошарликка йўл қўйиляпти. Зеро, аввало, ислоҳотлар бўйича мустақил қўмитани тасдиқлаш, қолаверса, ФИФАда тузилма ўзгаришларини амалга ошириш лозим эди.
Фюллер: - Шундай умумий пала-партишлик даврида «гўзаллик танлови» уюштришнинг ўзи кулгули. Бу шундан далолатки, ҳозир тилга олинаётган «ислоҳотлар» шунчаки, комедияга айланади.
- Бироқ ўтиш даврида ФИФАни кимдир бошқариб туриши керак-ку...
Фюллер: - ФИФА низомида фавқулодда ҳолатларда айнан Швейцария суди ташкилот ҳисоб рақамининг дахлсизлигини кафолатлаши ёзиб қўйилган. ФИФА ходимлари эса ўз ишлари билан шуғулланишда давом этишлари мумкин. Табиийки, улар яхшироқ муҳит ичида фаолият юритишни хоҳлашади.
Фюллер: - Шундай халқаро ташкилот зарурки, ҳамма у билан фахрлансин. Бироқ айни пайт ФИФА обрўси ҳаддан зиёд тушиб кетди. Хуллас, катта ўзгаришларга қўл уриш шарт.
Матнда хатолик топсангиз, ўша хатони белгилаб, бизга жўнатинг (Ctrl + Enter).
Ҳасанали ота
Фурқат Қурбонов
Холис таҳлилчи блоги
Жалолиддин Қобилжонов
Яҳёхўжа Улуғхўжаев
Сафарали Сиддиқов
«InterFutbol» газетаси
Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги
Маъмуржон Ибрагимов
Қаҳрамон Асланов
Шуҳрат Шокиржонов
Шерзод Ражабов
