Mashhur ispaniyalik darvozabon 12 yildan so‘ng "Manchester Yunayted"ni tark etdi.
Ajoyib iste’dod
David de Xea endigina 32 yoshda, lekin faoliyatining asosiy qismi ortda qoldi, shuning uchun "Manchester Yunayted"ni tark etish ispaniyalikning yutuqlarini baholash uchun ajoyib imkoniyatdir. Yuzaki xulosa esa, inkor etib bo‘lmaydigan iqtidorli o‘yinchi uchun tasalli emas: zamonaviy futbolda bundan ham kuchliroq martabaga ega bo‘lgan darvozabonni topish qiyin.
De Xea har doim iste’dodli sanalgan va "Atletiko" akademiyasi unga katta umid bog‘lagan. 18 yoshida u Madridda debyut qildi, bir necha oy o‘tgach, tez orada buyuk Iker Kasilyasga ajoyib izdosh yetishib chiqqani haqida gaplar bo‘ldi. Ispaniya terma jamoasining sobiq sardori David haqida shunday dedi: "Bir kun kelib u barchamizni nafaqaga chiqarib keyin futboldan ketadi".
"Manchester Yunayted"ning bo‘lajak darvozabonining iste’dodi ajoyib edi. 2010 yil sentyabr oyida Ser Aleks Fergyuson "Yunayted"ning Liga kubogi o‘yinini o‘tkazib yubordi, chunki u Ispaniyaga uchib ketdi va de Xeaning "Valensiya"ga qarshi o‘yinini shaxsan tomosha qildi. Shotlandiyalik Edvin van der Sarga o‘rinbosar qidirgan va dastlab Manuel Noyerni sotib olmoqchi bo‘lgan, biroq uning yordamchisi bosh murabbiyni bu ozg‘in yigit "Manchester Yunayted"ning kelajagi ekanligiga ishontirgan.
Fergyusonning oxirgi futbolchisi
De Xea uchun ingliz klubi 25 million yevro to‘lagan - 2011 yilda darvozabon uchun katta pul. Ammo ispaniyalik Manchesterda yomon start oldi: u kam mashq qildi, ko‘p uxladi va qaysidir nuqtada raqobatni Anders Lindegorga boy berdi.
Sport nuqtai nazaridan, darvozabon uchun hammasi mukammal emas edi: 2011 yilning 31 dekabrida, Fergyusonning 70 yoshga to‘lgan kunida “Manchester Yunayted” o‘z uyida “Blekbern”ga 2:3 hisobida mag‘lub bo‘ldi, ikkita golda esa de Xea aybdor edi.
2012/13 yilgi mavsumda de Xea asosiy va so‘nggi "Manchester Yunayted" oltinini qo‘lga kiritgan edi va shu bilan birga Fergyuson faoliyatini yakunladi. Darvoqe, ispaniyalikning ketishi bilan buyuk ser davri ham tugaydi – “Manchester Yunayted”da shotland boshchiligida o‘ynagan boshqa futbolchilar qolmadi.
Davr qurboni
Ehtimol, bu De Xea bilan bog‘liq muammo: u buyuk va hali ham gullab-yashnayotgan klubga o‘tayotgan edi, lekin faoliyatining katta qismi "Manchester Yunayted"dagi notinch vaqtga to‘g‘ri keldi. Moyes, van Gal, Mourinyo, Sulsher, Rangnik – ularning hech biri “Yunayted”ga APL chempionligini yoki Chempionlar ligasini qaytara olmadi. Angliyada 12 yil davomida David Yevropa ligasi, Angliya kubogi va ikki marta Liga kubogi sohibi bo‘ldi, ammo ispaniyalik bundan qanoatlanmasa ham bo‘ladi. Agar 2011 yilda unga Manchesterda o‘nlab yillardan so‘ng juda kam sovrin yutishni aytishganida, u bunga ishonmagan bo‘lardi.
Ammo de Xea ketishi mumkin edi. So‘nggi yillardagi eng rezonansli transfer ispaniyalik bilan bog‘liq. 2015 yilda "Real Madrid" darvozaboni Keylor Navas va De Xeani almashmoqchi bo‘lgan, biroq ishlamaydigan faks tufayli klublar hujjatlarni belgilangan muddatdan oldin imzolay olishmagan. Bunday voqeaga 21 asrda kim ishonadi kim esa yo‘q bizga noma’lum.
Amalga oshirilmagan iste’dod
E’tiborlisi, Ispaniya terma jamoasida Kasilyas vasiyat qilganidek, de Xea hech kimni nafaqaga jo‘natmagan. U terma safida 2014 yilda debyut qilgan va hozirda u hatto 50 ta o‘yin o‘tkazmagan. Muvaffaqiyatsiz Yevro-2016 va JCH-2018 ispaniyalikning faoliyatidagi yirik turnirlar. "Manchester Yunayted" darvozaboni Yevro-2020'ga o‘rinbosar sifatida yo‘l oldi va u Qatardagi Jahon chempionatida ishtirok etmadi.
Yakuniy mavsumda de Xea "Oltin qo‘lqop"ni oldi. Ligada eng ko‘p quruq o‘yin o‘tkazgan darvozabon uchun mukofot. Ammo an’anaga ko‘ra, u juda ko‘p xatolarga yo‘l qo‘ydi va o‘zi haqida eng yaxshi taassurot qoldirmadi. Shu bois, "Manchester Yunayted" uzoq vaqt davomida David bilan shartnomani uzaytirish yoki uzaytirmaslik haqida o‘yladi. Ular rozi bo‘lishmadi va ispaniyalik futbolchi jamoani erkin agent sifatida tark etadi.
Endi nima?
“Inter” darvozaboni Andre Onana “Yunayted” safiga qo‘shilishi mumkin. De Xea esa hozir shunday yulduzlarga muhtoj bo‘lgan Saudiya Arabistoniga ko‘chib o‘tish ehtimoli bor. Ispaniyalik uchun bu eng yaxshi variant: u buyuk futbolchi bo‘lmadi, lekin mo‘may daromad ishlab olishi mumkin.
Ҳасанали ота
Фурқат Қурбонов
Холис таҳлилчи блоги
Жалолиддин Қобилжонов
Яҳёхўжа Улуғхўжаев
Сафарали Сиддиқов
«InterFutbol» газетаси
Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги
Маъмуржон Ибрагимов
Қаҳрамон Асланов
Шуҳрат Шокиржонов
Шерзод Ражабов
