Olmaliq shahrida tug‘ilib, bolaligida oilasi bilan Germaniyaga ko‘chib ketgan Anton Valdemar bugun Bundesligadagi eng barqaror va ishonchli himoyachilardan biri hisoblanadi. Qisqa vaqtda Dortmund «Borussiya»si yetakchilari qatoriga qo‘shilishga ulgurgan 29 yoshli futbolchi klub rasmiy sayti xodimlarining intervyu masalasidagi iltimoslarini yerda qoldirmadi. Anton shu tariqa samimiy suhbat davomida bolalik xotiralarini eslash barobarida yana ko‘plab mavzularga to‘xtaldi: oilaviy qadriyatlar, raqamlarga muhabbati, jamoaviy maqsadlar, zamonaviy futbol talablari…
– Germaniyaga oilangiz bilan O‘zbekistondan ko‘chib kelgansiz etnik nemis immigranti maqomida. Aytingchi, o‘sha vaqtlarni qanday eslaysiz?
– Oilamiz Germaniyaga ko‘chib kelgan payt atigi 2 yashar bolakay bo‘lganman. Demakki, o‘sha kezlar nimalar ro‘y berganini eslolmayman. Keyinchalik ota-onam bu yerda oyoqqa turib olish uchun tinmay ishlashganini yaxshi bilaman. Chunki Germaniyaga deyarli hech vaqosiz kelgan ekanmiz. To‘g‘risi, bolaligimda ota-onam rosa qiynalishganini ko‘rib, oldimga aniq vazifa qo‘yganman: «Qanday bo‘lmasin, oilamga tezroq yordam berishim kerak». Xullas, shu mas’uliyat meni erta kundayoq shaxs sifatida ancha shakllantirdi.
– Bilishimizcha, biologiya va matematikaga ixtisoslashgan maktabda tahsil olgansiz. Xo‘sh, hali ham raqamlar dunyosini yaxshi ko‘rasizmi?
– Albatta. Ayniqsa, farzandlarimga matematika bo‘yicha yordam berish onlari kelishini intizor kutyapman. Umid qilamanki, oradan ancha vaqt o‘tganiga qaramay, ularga uy vazifalarini bajarishda bemalol to‘g‘ri yo‘l ko‘rsata olaman. Har doim raqamlarga mehr bilan qaraganman, ularni yaxshi tushunganman. Kimlargadir g‘alati tuyulishi mumkin, lekin men uchun matematika hamisha eng yengil va sevimli fan sanalgan.
– Joriy yil uchun belgilangan maqsad va orzularingiz haqida gapirsangiz…
– Futbol nuqtai nazaridan butun jamoamizda bitta maqsad bor – chempionat yakuniga qadar imkoni boricha ko‘proq ochko to‘plash. Umuman, ushbu mavsum klub tarixidagi eng yaxshi natijaga erishmoqchimiz, shuning uchun har bir o‘yinda imkoniyatimizning eng yuqori darajasini ko‘rsatishimiz muhim.
– Xo‘sh, Bundesliga finishiga qadar aynan necha ochko jamg‘arishni mo‘ljallayotganingizni ayta olasizmi?
– Bu borada yashiradigan hech nima yo‘q. Joriy mavsumni muayyan bloklarga bo‘lganmiz va har birida 4tadan g‘alabaga erishishimiz shart. Shunda ochko bo‘yicha oldindan ko‘zlangan marraga yetamiz. Qolganini har kimning o‘zi hisoblab olishi mumkin (kuladi)…
– Tabloidlarga ishonsak, Germaniya kubogidagi muvaffaqiyatsizlikdan so‘ng «Borussiya»ning joriy mavsumdagi bor umidlari chippakka chiqqan…
– Nega endi? Ha, Germaniya kubogida «Bayer»ga yutqazib qo‘yganimiz og‘ir zarba bo‘ldi. Zero, turnirda g‘alaba qozonishni o‘ylagandik. Tan olish kerak, ayni holatda biz uchun kubok musobaqasida g‘alaba qozonish ehtimoli yuqoriroq edi, har holda, o‘yinlar soni ham kamroq. Lekin shu bilan mavsum tugagani yo‘q. Binobarin, hali katta maqsadlar sari intilish imkoniyati bor. G‘alabaga ishonmay maydonga tushishni esa tasavvur qilish ham qiyin. Yaxshisi, oldinda turgan muhim o‘yinlarda ijobiy natija uchun kurashish, o‘yinimizni mukammal darajada yo‘lga qo‘yib olishga harakat qilishimiz kerak. Qolgani vaqt o‘tgani sayin ko‘rinaveradi.
– Professional futbolchining ish jarayoni 90 daqiqalik o‘yin yoki mashg‘ulotlar bilan cheklanmasligi ko‘pchilikka ma’lum. Aytingchi, Anton Valdemarning oddiy bir kuni qanday o‘tadi?
– Agar bolalarni bog‘chaga olib borish navbati menda bo‘lmasa, juda yaxshi. Chunki bu – yarim soat ko‘proq uxlash imkoni. Keyin tiklanish mashqlari va reabilitasiya muolajalariga kirishaman. Chetdan qaraganda, hammasi odatiy yumushlardek tuyular, aslida esa bu katta mehnat va sabr talab qiladi. Shunga qaramay, bugungi hayotimdan aslo nolimayman. Zero, bolaligimda aynan shunday hayotni tasavvur qilgan va bunga erishish uchun ko‘p ter to‘kishim kerakligini yaxshi bilganman.
– Joriy mavsum to‘pni raqibdan tortib olish bo‘yicha eng yuqori ko‘rsatkichingizni bilasizmi?
– Ha, 84 foiz.
– Deyarli shunday! Aniqrog‘i, «Mayns»ga qarshi o‘yinda bu borada 83,3 foizlik natija ko‘rsatgansiz. Endi aytingchi, qaysi o‘yinda raqib darvozasi tomon ko‘p zarba yo‘llagansiz?
– Menimcha, «Kyoln» bilan uchrashuvda, to‘g‘rimi?
– Adashmadingiz. 3ta zarba, ammo hech biri aniq emas. Davom etamiz, jamoadoshingiz Karim Adeyemi o‘yinlardan birida 35 km/soatdan yuqori tezlik namoyish etdi. Xo‘sh, sizning eng yuqori tezligingiz qancha?
– Agar yanglishmasam, qariyb 33 km/soat (Valdemar «Kyoln»ga qarshi o‘yinda tezlikni 32,8 km/soatga ko‘targandi)…
– Hujumchi va himoyachi tezligi orasidagi bunday tafovut raqamlarda arzimasdek ko‘rinadi. Ammo bu maydonda qo‘shimcha muammo keltirib chiqarmaydimi?
– Yo‘q, mutlaqo. Chunki agar raqib bilan bir chiziq bo‘ylab yugurishga to‘g‘ri kelmasa, ko‘pincha ustunlik markaziy himoyachi tomonida bo‘ladi. Muhimi – joyni to‘g‘ri tanlash va hujumchining harakat yo‘nalishini oldindan payqash.
– Zamonaviy futbolda asosan uch kishilik himoya uslubiga tayanilmoqda. Bunda markaziy himoyachilarda ish hajmi va bosim ortib ketmaydimi?
– Yo‘q, chunki uslub o‘zgargani bilan markaziy himoyachining majburiyatlari o‘sha-o‘sha… U birinchi navbatda, to‘g‘ri himoyalanishni uddalasa, bas.
– Joriy mavsum faqat 1ta o‘yinda ikki martadan ko‘proq qoidabuzarlikka yo‘l qo‘ydingiz. Aftidan, murabbiy siz bilan bu borada jiddiy ishlagan ko‘rinadi…
– Demak, hozircha o‘z ishimni yaxshi uddalayapman. Bilasizmi, «Borussiya»da hamisha yuqori saviyali markaziy himoyachilar to‘p surishgan va hozir ham bu pozisiyada raqobat juda baland. Shaxsiy ko‘rsatkichlar esa har bir o‘yinda o‘zgarib turishi mumkin. Bu raqiblarga ham bog‘liq, albatta. Demoqchimanki, turli statistik ko‘rsatkichlar o‘yin davomida o‘z ahamiyatini butkul yo‘qotadi. Asosiysi – himoyalanayotgan payt raqibdan to‘pni tortib olish va xavfni bartaraf etish. Mazkur jarayonda istaysizmi-yo‘q, raqibga teginish, ba’zan qo‘pollik ishlatishga to‘g‘ri keladi. Ha, murabbiylar jarima maydoni atrofida imkoni boricha qoida buzmaslikni talab qilishadi. Lekin markaziy himoyachilarda tanlov uncha katta emas. Ular ma’lum vaziyatlarda juda tez qaror chiqarishlari lozim. Aks holda, raqib chuv tushirib ketishi tayin.
– Diqqatga sazovor tomoni, har bir o‘yinda 11,1-11,6 kilometr oralig‘ida masofa bosib o‘tasiz – markaziy himoyachilar uchun fantastik natija…
– Ochig‘i, bu o‘yin uslubimiz o‘zgargani bilan bog‘liq. Aniqrog‘i, hozirda iloji boricha ko‘proq vaqt to‘pga egalik qilishni xohlaymiz, shuning uchun himoyachilarning ham to‘psiz ko‘p yugurishlariga to‘g‘ri keladi. Shu tariqa maydonda bosib o‘tilgan masofa yig‘indisi ko‘payib ketadi.
– O‘tgan yil boshida jamoa boshqaruvini qo‘lga olgan Niko Kovachning sizga nisbatan mutlaq ishonchi qanchalik muhim?
– Istalgan futbolchi bosh murabbiy ishonchidan quvvat oladi. Doimiy o‘yin amaliyotiga ega bo‘lish ishtiyoqi tug‘ilishi uchun avvalo ruhiy jihatdan mukammal darajada tayyorlanish va ko‘p ishlash lozim.
– Aka-ukalaringiz yoki opa-singillaringiz ham bormi?
– Yo‘q, oilada yolg‘iz farzandman. Xayriyatki, har doim g‘amxo‘rlik qiladigan va qiyin damlarda ko‘nglimni ko‘taradigan do‘stlarim yetarli.
XURSHIDBEK tayyorladi
Ҳасанали ота
Фурқат Қурбонов
Холис таҳлилчи блоги
Жалолиддин Қобилжонов
Яҳёхўжа Улуғхўжаев
Сафарали Сиддиқов
«InterFutbol» газетаси
Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги
Маъмуржон Ибрагимов
Қаҳрамон Асланов
Шуҳрат Шокиржонов
Шерзод Ражабов
